İçeriğe geçmek için "Enter"a basın

Kamu borcu nedeniyle haczedilemeyecek mallar

Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkındaki Yasa'nın ikinci Kısmı "Amme Alacağının Cebren Tahsili" ile ilgili hükümleri içermektedir.(Mad­de 54-101)

Yasal düzenleme gereği olarak "ödeme müddeti içinde ödenmeyen amme alacağı tahsil dairesince cebren tahsil" olunmaktadır. Cebren tahsil ise;

* Amme borçlusu tahsil dairesine teminat göstermişse, teminatın paraya çevrilmesi yahut kefilin takibi,

* Amme borçlusunun borcuna yetecek miktardaki mallarının haczedilerek paraya çevrilmesi,

* Gerekli şartlar bulunduğu takdirde borçlunun iflasının istenmesi suretiyle yapılabilmektedir.

Borçlunun mal bildiriminde gösterilen veya tahsil dairesince tespit edilen borçlu veya üçüncü şahıslar elindeki menkul malları ile gayrimenkullerden, alacak ve hakların amme alacağına yetecek miktarı tahsil dairesi tarafından haczolunmaktadır.

Haciz işlemleri, tahsil dairesince düzenlenen ve alacaklı amme idaresinin mahallin en büyük memuru veya tevkil edeceği  (görevlendireceği) memur tarafından tasdik edilen haciz varakalarına (belgelerine) dayanılarak yapılmaktadır.

Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Yasası'nın 70 inci maddesi "Haczedilemeyecek mallar" ı belirlemiş bulunmaktadır. Buna göre;

– Kamu İktisadi Teşebbüsleri Hakkındaki yasa hükmünde kararname hükümlerine tabi iktisadi devlet teşekkülleri, kamu iktisadi kuruluşları,bunların müesseseleri,bağlı ortaklıkları,iştirakleri ve mahalli idarelerin malları hariç olmak üzere Devlet malları ile özel yasalarında haczi uygun olmadığı hususu gösterilmiş olan mallar,

1- Borçlunun şahsı ve mesleği için gerekli elbise ve eşyası ile borçlu ve ailesine gerekli olan yatak takımları ve ibadete mahsus kitap ve eşyası,

2- Vazgeçilmesi mümkün olmayan mutfak takımı ve çok lüzumlu ev eşyası,

3- Borçlu çiftçi ise kendisinin ve ailesinin geçimleri için zaruri olan arazi ve çift hayvanları ve taşıtları, diğer teferruat ve tarım aletleri, çiftçi değilse sanat ve mesleği için gerekli olan alet ve edevatı ve kitapları; arabacı, kayıkçı, hamal gibi küçük taşıt sahiplerinin ancak geçimleri sağlayan taşıt vasıtaları,

4- Borçlu veya ailesinin geçimleri için gerekli ise, borçlunun tercih ettiği bir süt veren mandası veya ineği veyahut üç keçi veya koyunu ve bunların üç aylık yem ve yataklıkları,

5- Borçlu ve ailesinin iki aylık yiyecek ve yakacakları ile;

    a) Borçlu çiftçi ise ayrıca gelecek mahsul için gerekli olan tohumluğu,

    b) Borçlu, bağ, bahçe veya meyve ve sebze yetiştiricisi ise kendisinin ve ailesinin geçimleri için zaruri bağ, bahçe ve bu işler için gerekli bulunan alet ve edevatı, malzemesi ve fide ve tohumluğu,

    c)Geçimi hayvan yetiştirmeciliğinden olan borçlunun kendisinin ve ailesinin geçimleri için zaruri olan miktarda hayvan ile bu hayvanların üç aylık yem ve yataklıkları,

6- Memleketin ordu ve zabıta hizmetlerinde malul olanlara bağlanan emekli aylıkları ile benzeri kimselerin dul ve yetimlerine bağlanan aylıklar ve ordunun hava ve denizaltı mensuplarına verilen uçuş ve dalış ikramiyeleri,

7- Bir yardım sandığı veya derneği tarafından hastalık, zaruret ve ölüm gibi hallerde bağlanan aylıklar,

8- Vücut ve sağlık üzerine uğranılan zararlar için tazminat olarak zarar görenin kendisi veya ailesine toptan veya irat şeklinde verilen veya verilmesi gereken paralar,

9- Askerlik malullerine, şehit yetimlerine verilen harb malullüğü zammı ile verilen tekel beyiyeleri haczedilmemektedir.

10- Borçlunun haline uygun evi "ancak evin değeri fazla ise bedelinden hali ne münasip bir yer alınabilecek miktarı borçluya bakılmak üzere haczedilerek satılabilir."

Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkındaki Yasa'nın 70 inci maddesinin 11 inci bendi hükmü gereği olarak borçlunun aile yapısı ve yapı içersindeki yaşantısına uygun olan bir konut edinmesine elverişli olan değerden daha fazla bir değerle satışı mümkün olabilecek bir konutu varsa, bu takdirde söz konusu konutun haciz yoluyla nakde dönüştürülmesi ve bilahare borçlu ya yukarıda özellikleri belirtilen bir konut edinimine yönelik miktardan geriye kalan kısam haciz yoluyla tahsili mümkün olabilmektedir.

Konuya ilişkin olarak oluşan yargı kararma göre haczi yapılan konutun yukarıda belirtilen özelliği taşımaması halinde, üzerine uygulanan haczin kaldırılması gerekmektedir.(Danıştay Vergi Dava Daireleri Genel Kurulu E.No:2008/375,K,No:2009/594)

Veysi Seviğ
www.bumindoğrusoz.com