İçeriğe geçmek için "Enter"a basın

Hurdaya ayrılan araçta vergi avantajı

Ekonomik ve teknik ömrünü tamamlamış 1979 yılı ve öncesi ticari motorlu karayolu taşıtlarının “hurdaya ayrılması” uygulaması için son tarih 30 Haziran 2010. Hak sahiplerine araç başına 580 lira ile 11 bin 982 liraya ulaşan brüt ödeme yapılan uygulamada, ayrıca aracın motorlu taşıtlar vergi borcunun siliniyor.

Geçen yıl hayata geçen, ekonomik ve teknik ömrünü tamamlamış 1979 yılı ve öncesi ticari motorlu karayolu taşıtlarının “hurdaya ayrılması” uygulamasında önemli sayılabilecek rakamlara ulaşıldı. Hemen hatırlatalım, hak sahipleri için ise son tarih 30 Haziran 2010.

Ulaştırma Bakanlığı’nın resmi verilerine göre; son tebliğle, bu yılın başı itibarıyla, başta kamyon, çekici, tanker ve otobüs olmak üzere 7 bin 270 araç hurdaya ayrılmış durumda. Hak sahiplerine araç başına 580 lira ile 11 bin 982 liraya ulaşan brüt ödeme yapılan uygulamada, en önemli avantajlardan biri ise aracın motorlu taşıtlar vergi borcunun siliniyor olması.

Bu tebliğin pratiğine ilişkin notlara geçmeden önce, daha önce açıklanan benzer içerikteki 49 No’lu tebliğle de 1958 model ve üstü 1511 aracın hurdaya ayrıldığını vurgulamakta yarar var.

Değerli okurlarım; benzer bir uygulamayla sadece 2003 yılında 185 bin araç hurdaya çıkmıştı. Bu dönemde de “hurdaya çıkacak” araç sayısının daha da artması muhtemel. Henüz başvurular düşük görünse de Ulaştırma Bakanlığı’nın verilerine göre; uygulama kapsamında 30 yaş ve üzerinde toplam 164 bin 24 araç bulunuyor.

Evet, hurda araçlara ilişkin tebliğe gelirsek; 18 Şubat 2009 tarihli ilgili tebliğ aynen şöyle düzenlenmiş: “… model yılı 1979 veya daha eski olan motorlu taşıtlarını; 30 Haziran 2010 tarihine kadar kayıt ve tescillerinin silinmesi ve hurdaya çıkarılması suretiyle il özel idarelerine bedelsiz olarak teslim edenler adına veya Makine ve Kimya Endüstrisi Kurumu (MKEK) Hurda İşletmesi Müdürlüğüne ait hurda müdürlüklerinden herhangi birine teslim eden gerçek ve tüzel kişilerden, yük ve yolcu taşımacılığı dışında bilanço esasına göre defter tutmayı gerektiren başkaca ticari veya mesleki faaliyetten dolayı mükellefiyeti bulunmayanlar adına, hurdaya çıkarılan taşıta ilişkin 31 Aralık 2009 tarihine kadar tahakkuk etmiş ve ödenmemiş olan motorlu taşıtlar vergisi ile bu vergiye ilişkin gecikme zammı, gecikme faizi, vergi cezaları ve 31 Aralık 2008 tarihine kadar tescil plakasına kesilen idari para cezaları terkin edilir.’’

Değerli okurlarım; şimdi tebliğin kapsamı, yararlanabilecek mükellefler ve yapılacak işlemlere açıklık getirelim. Madde kapsamında teslim edilebilecek taşıtlar içinde, otomobil, kaptıkaçtı, arazi taşıtları ve benzerleri, motosikletler, minibüs, panel van, motorlu karavan, otobüs ve benzerleriyle kamyonet, kamyon ile çekici var.

Bundan yararlanabilecek mükellefler ise “Yük ve yolcu taşımacılığı dışında bilanço esasına göre defter tutmayı gerektiren başkaca ticari veya mesleki faaliyetten dolayı mükellefiyeti bulunmayan, gerçek ve tüzel kişiler ile bunların mirası reddetmemiş mirasçıları” şeklinde tanımlanıyor.

Başvuruların mükellef adına veli, vasi, kanuni temsilciler ile konuya ilişkin olarak özel vekâletname ile tayin edilen vekiller tarafından yapılması mümkün. Ancak, özel vekâletname ile yapılacak olan başvurularda bildirimin bizzat mükellef, veli veya vasi tarafından imzalanması gerekiyor.

Burada bir konuya dikkat çekmek gerekiyor. Başvuracak mükellefler, adlarına kayıt ve tescilli taşıtları üzerinde 6183 sayılı Kanun hükümlerine göre tatbik edilmiş hacizler dışında, üçüncü şahıslar tarafından konulmuş bulunan mülkiyeti muhafaza, rehin, haciz gibi benzeri şerhlerin bulunması halinde bu şerhler kaldırılmadıkça madde hükmünden yararlanamıyor.

Son olarak, yeni başvuracaklar için, “üç maddede araçlar nasıl hurdaya çıkacak” tanımıyla sözümüzü bağlayalım. 1- Araç sahibi tarafından bağlı olduğu vergi dairesinden yazı alınacak. 2- Makine Kimya Endüstrisi Kurumu (MKEK) hurda işletmelerinde bulunan geçici tescil bürolarına veya herhangi bir trafik tescil kuruluşuna vergi dairesinden alınan yazıyla başvurularak hurdaya ayırma işlemi yapılacak. 3- Araç, MKEK’nin Kırıkkale, İzmit/Seymen, İzmir/Aliağa’daki hurda müdürlüklerine teslim edilecek.

Yahya Arıkan | Cumhuriyet