İçeriğe geçmek için "Enter"a basın

Doğum borçlanması tekniği

Doğum borçlanması geç de emekli edebiliyor. Özelikle isteğe bağlı sigortalıların doğum borçlanmasında çok mağduriyet yaşanıyor. İsteğe bağlı sigorta primi öderken yapılan doğum borçlanmasının günleri Bağ-Kur kapsamında değerlendiriliyor. Bu bağlamda doğum borçlanması kapsamında prim ödeyen ve erken emekli olmayı düşünen kadınların iyi bir emeklilik planlaması yapması gerekiyor. Aksi halde, borçlanma başvurusu yaptığı tarihte Bağ-Kur'lu sayıldıklarından borçlanmaları da Bağ-Kur'a sayılmakta ve bu durumda bazı sigortalıların son 7 yılda Bağ-Kur günü fazla olduğunda daha geç emekli olabiliyorlar.

Doğum borçlanmalarında, borçlanılan sürelerin son sigortalılık statüsünde değerlendirilmesi halinde, emekliliği tehlikeye girecek kişiler, borçlandığı süreler 4/a sigortalılık statüsünde sayılsın diye Bağ-Kur'lular işyerlerini bir yakınına devredecek, isteğe bağlı sigortalılar ise sigortalıklarını sonlandırarak bir işyerinde birkaç gün 4/a sigortalısı olduktan sonra borçlanma başvurusu yapacaklardır.

Emeklilik hesabında son 7 yılın ortalamasına bakıldığından; son 7 yılda en çok hangi (4/a, 4/b, 4/c) sigortalılık kategorisinde prim ödendiyse o kurumdan emekli olunuyor. Örneğin SSK prim ödemenizde 3,5 yılı bir gün bile geçildiyse SSK'dan emekli olunuyor. Ancak annelik borçlanması 4 yılı bulduğundan ve isteğe bağlı sigortalı annelerin yaptığı borçlanma Bağ-Kurlu sayılacağından bu da annelerin Bağ-Kurdan emekli olması anlamına geliyor. Çünkü geriye kalan 3 yıl annenin SSK'dan emekli olmasına yetmiyor. Bilindiği üzere Bağ-Kurdan emeklilik şartları SSK'ya göre daha uzun olduğundan uygulama annelik borçlanmasının yararını ortadan kaldırıyor. Çünkü yapılan borçlanma geri alınamıyor. SGK'nın bu mağduriyeti ortadan kaldırması şart. Prim ödeyerek, emeklilik süresini doldurduğunu düşünen ve isteğe bağlı prim ödeyen anneler, cezalandırılmamalıdır.

SGK, 2010/106 sayılı Hizmet Borçlanması Genelgesiyle, doğum borçlanmalarında borçlanılan sürelerin son sigortalılık statüsünde değerlendirileceğini açıklamıştır. Zaten doğum borçlanmasında 5510 sayılı Kanun'un 41'inci maddesi, 'borçlanılan süre, son statüden sayılır' düzenlemesini içeriyor. Ama SGK'nın 2008/111 sayılı eski Genelgesine göre, "İlk defa 15.03.1992 tarihinde 4/a sigortalısı olarak çalışmaya başlayıp 01.01.1999-01.01.2001 tarihleri arasında 2 yıllık doğumda geçen süresi bulunan sigortalı anne Banu Hanım, 15.08.2007 tarihinde 4/b sigortalısı olmuş ve 11.03.2009 tarihinde de doğumda geçen süresini borçlanmak için kuruma başvurmuştur. Bu sigortalının doğum borçlanması işlemiyle borçlandığı süreler de hizmet ve kazanç olarak 4/a sigortalılığı süresi olarak değerlendirilmiştir.

Buna karşılık, aynı konuyu düzenleyen 2010/106 sayılı yeni Genelgeye göre, 10.11.1998 -15.12.2000 tarihleri arasında 506 sayılı Kanuna, 05.01.2005 tarihinden itibaren ise 1479 sayılı Kanuna tabi sigortalı olan ve 10.03.2001-10.03.2003 tarihleri arasındaki doğum süresini borçlanan sigortalı anne Nergiz Hanımın bu süresini, 5510 sayılı Kanun'un 4/b sigortalılığı süresi olarak dikkate almaktadır. Başka bir ifadeyle, doğum borçlanması, 2008/111 sayılı Genelgesi'nde SSK'lı hizmet olarak değerlendirilirken, 2010/106 sayılı yeni genelgeyle Bağ-kur hizmeti olarak değerlendiriliyor.

Emeklilik hesabında son 3,5 yılın dikkate alınması durumunda, bugün isteğe bağlı sigortalılığı primi ödeyen birçok annenin emeklilik durumu tehlikeye girmiş oluyor. 2010/106 sayılı genelge çıkana kadar doğum borçlanmasıyla kazanılan süreler, 2008/111 sayılı genelge esas alınarak SSK'lı hizmet olarak değerlendiriliyordu. Birçok kişiye bu yolla emekli aylığı da bağlanmıştı.

Bu durumda, son olarak, isteğe bağlı sigortalı olan anne, (4/b sigortalısı) olduğu için, doğum borçlanması da 4/b sigortalılığı sayılacağından, 4/a sigortalısı gibi 15 yıllık sigortalılık süresi ve 3600 prim ödeme günüyle emekli olması mümkün olmaz. Ancak adıgeçen, hemen 4/a sigortalısı olarak bir işte çalışmaya başlar ve sonrasında doğum borçlanması talebinde bulunursa 3600 günle emekli olabilecektir. Adıgeçen, isteğe bağlı sigortayı sonlandırıp 4/a sigortalısı (SSK'lı) olarak çalışmaya başlamışsa, bu durumda, 3600 günü tamamlayınca emekli olabilecektir.

Tahsin Sınav
Yenişafak